Drie routes, drie prijskaartjes
Als het over de kosten van zorg gaat, zie ik aan de keukentafel twee misverstanden. Het ene: "dat wordt vast onbetaalbaar", waarna mensen er maar niet aan beginnen. Het andere: "de gemeente regelt dat wel", waarna het besluit tegenvalt en de familie alsnog met lege handen staat. Allebei begrijpelijk, allebei net niet waar.
De werkelijkheid is dat begeleiding (hulp bij structuur, administratie, dagritme, aanspraak en toezicht) via drie routes geregeld kan worden, elk met een eigen prijskaartje:
- Via de gemeente (Wmo): een vaste eigen bijdrage van maximaal € 21,80 per maand (2026), ongeacht het aantal uren.
- Met een pgb: je huurt zelf een begeleider in, betaald uit een budget dat de SVB voor je beheert. De tarieven hangen af van de wet en de zorgverlener.
- Particulier: je betaalt alles zelf, meestal € 40 tot € 55 per uur voor individuele begeleiding en € 33 tot € 45 voor gezelschap. Geen indicatie, geen wachttijd van betekenis, zelf kiezen wie er komt.
Twijfel je nog of wat jullie zoeken wel begeleiding heet, of eigenlijk thuiszorg is? Lees dan eerst het verschil tussen begeleiding en thuiszorg. Dat scheelt een verkeerd loket.
Route 1: begeleiding via de gemeente (Wmo)
De goedkoopste route loopt via de gemeente. Begeleiding en dagbesteding vallen onder de Wmo, en daarvoor betaal je een vaste eigen bijdrage van maximaal € 21,80 per maand in 2026, het zogeheten abonnementstarief. Of je nu twee uur begeleiding per week krijgt of twee dagdelen dagbesteding plus begeleiding aan huis: het blijft dat ene bedrag. Je betaalt het aan het CAK, niet aan de begeleider. Sommige gemeenten verlagen de bijdrage voor lage inkomens tot nul.
Financieel is dit dus bijna altijd de eerste route om te onderzoeken. Maar er zitten twee kanten aan die ik eerlijk moet benoemen. De eerste is de procedure: na je melding heeft de gemeente tot 6 weken voor het onderzoek en het keukentafelgesprek, en na je formele aanvraag nog eens 2 weken voor het besluit. In de praktijk ben je dus zo twee maanden verder voordat er iemand over de vloer komt, en dan moet de aanbieder ook nog plek hebben.
De tweede: de gemeente bepaalt hoeveel uren je krijgt, en weegt daarbij mee wat jij en je omgeving zelf kunnen. Dat kan betekenen dat je minder uren krijgt dan gehoopt, of een afwijzing terwijl het thuis wél knelt. Als dat gebeurt, sta je niet meteen met lege handen: in dit artikel lees ik met je mee wat je dan kunt doen.
Route 2: een pgb voor begeleiding
Wil je zelf bepalen wie de begeleiding geeft, maar wel met vergoeding? Dan is een persoonsgebonden budget (pgb) het overwegen waard. Je vraagt dan geen "zorg in natura" aan bij een aanbieder die de gemeente contracteert, maar een budget waarmee je zelf een zorgverlener inhuurt. Ook een zelfstandige begeleider, of in sommige gevallen een familielid.
Het geld komt niet op je eigen rekening. De Sociale Verzekeringsbank (SVB) beheert het budget en betaalt de zorgverlener uit op basis van een zorgovereenkomst, het zogeheten trekkingsrecht. Dat beschermt je, maar het betekent ook administratie: overeenkomsten, declaraties en verantwoording horen erbij.
De tarieven verschillen per wet:
- Wmo-pgb: elke gemeente stelt eigen tarieven vast, vaak met een lager tarief voor informele zorgverleners (familie, bekenden) dan voor professionals. Jouw eigen bijdrage blijft het abonnementstarief van maximaal € 21,80 per maand.
- Wlz-pgb: voor wie blijvend intensieve zorg nodig heeft. In 2026 is het maximumtarief € 26,98 per uur voor informele zorgverleners en € 84,99 per uur voor formele zorgverleners.
Goed om te weten: een zelfstandige zorgverlener die wij aan een familie voorstellen, mag gewoon uit een pgb betaald worden als de indicatie er is. Onze eigen dienstverlening (het advies, het huisbezoek, de introductie) is altijd particulier en komt nooit uit zorggeld.
Route 3: particuliere begeleiding
De derde route is de eenvoudigste en de duurste: je huurt zelf een begeleider in en betaalt de rekening volledig zelf. Daar staat veel tegenover. Er is geen indicatie of besluit nodig, het kan vaak binnen enkele dagen starten, je kiest zelf wie er komt, en het blijft diezelfde persoon. Voor veel families is dat laatste het echte argument: een vast gezicht in plaats van een rooster.
De tarieven die wij in de praktijk zien:
- Individuele begeleiding (structuur, administratie, mee naar afspraken, activering): € 40 tot € 55 per uur.
- Gezelschap en lichte begeleiding (koffie, wandelen, samen eropuit, een oogje in het zeil): € 33 tot € 45 per uur. Meer daarover op de pagina over gezelschap voor ouderen.
Wat betekent dat per maand? Een paar rekenvoorbeelden, uitgaand van inzet vanaf 1 uur per keer:
- Gezelschap, 3 uur per week: € 396 tot € 540 per maand.
- Individuele begeleiding, 2 uur per week: € 320 tot € 440 per maand.
- Een ruimer vangnet, 5 uur begeleiding per week: € 800 tot € 1.100 per maand.
Dat is serieus geld, en ik ga niet doen alsof dat voor iedereen haalbaar is. Maar ik zie ook waar het tegenover staat: een moeder die weer structuur in haar dag heeft, een vader die niet meer de hele dag alleen zit, en een dochter die haar zaterdag terugkrijgt. Vaak is een paar uur op de juiste momenten genoeg, als aanvulling op wat er al is.
Welke route past bij jullie situatie?
Een eerlijke vuistregel, zoals ik hem zelf aan de keukentafel gebruik:
- Begin bij de Wmo als het budget knelt en de vraag niet acuut is. Voor € 21,80 per maand is dit veruit de voordeligste route, en soms is het precies genoeg. Dan zeg ik dat ook.
- Overweeg een pgb als je recht hebt op begeleiding, maar zelf wilt bepalen wie er komt, en je de administratie niet uit de weg gaat.
- Kijk naar particulier als het snel moet, als je een vast gezicht wilt, als de gemeente minder toekent dan er nodig is, of als je meer uren zoekt dan de indicatie dekt.
En let op: dit is geen of-of. De combinatie komt in de praktijk het meest voor. Wmo-begeleiding als basis, en particulier een paar uur extra op de momenten die ertoe doen. Of wijkverpleging voor de zorgmomenten en een vaste begeleider voor de rest van de dag. Op de pagina over begeleiding thuis staan alle routes en vormen op een rij.
Hoe wij je helpen
Welke route financieel en praktisch het slimst is, hangt af van de situatie: wat er al loopt, wat de gemeente waarschijnlijk toekent, hoeveel haast er is en wat er per maand kan. Dat hoef je niet zelf uit te puzzelen. Ik kijk graag even met je mee, gewoon telefonisch, gratis. Soms is het advies: doe eerst die Wmo-melding. Soms: dit is precies een situatie waar een vaste particuliere begeleider het verschil maakt. Je hoort van mij wat ik er echt van vind.
Veelgestelde vragen over de kosten van begeleiding
Wat kost begeleiding via de gemeente (Wmo)?
Krijg je begeleiding via de Wmo, dan betaal je in 2026 een vaste eigen bijdrage van maximaal € 21,80 per maand, hoeveel uren je ook krijgt. Het maakt daarbij niet uit of het om individuele begeleiding gaat of om dagbesteding. Je betaalt de bijdrage aan het CAK, niet aan de begeleider zelf. Sommige gemeenten verlagen de bijdrage voor lage inkomens tot nul. De keerzijde: de gemeente bepaalt hoeveel uren je krijgt en weegt mee wat jij en je omgeving zelf kunnen.
Wat kost particuliere begeleiding per uur?
Voor individuele begeleiding van een zelfstandige begeleider betaal je meestal € 40 tot € 55 per uur. Gezelschap en lichte begeleiding, samen koffie drinken, wandelen, een oogje in het zeil, zit daaronder: € 33 tot € 45 per uur. Je betaalt dit volledig zelf, maar er is geen indicatie nodig, je kiest zelf wie er komt en het kan vaak binnen enkele dagen starten. Reken op inzet vanaf 1 uur per keer.
Wordt begeleiding vergoed door de zorgverzekering?
Nee, in de regel niet. Begeleiding bij het dagelijks leven valt onder de Wmo van de gemeente, niet onder de zorgverzekering. De basisverzekering vergoedt wijkverpleging: verzorging en verpleging met een geneeskundige achtergrond, zoals wondzorg of hulp bij het wassen. Heeft iemand blijvend, de hele dag door toezicht of zorg dichtbij nodig, dan kan begeleiding wel onderdeel worden van een Wlz-indicatie via het CIZ. Dan geldt een eigen bijdrage via het CAK die afhangt van inkomen en vermogen.
Kan ik begeleiding uit een pgb betalen?
Ja. Met een persoonsgebonden budget (pgb) vanuit de Wmo of de Wlz kun je zelf een begeleider inhuren, ook een zelfstandige. Je krijgt het geld niet op je eigen rekening: de Sociale Verzekeringsbank (SVB) betaalt de zorgverlener uit jouw budget, op basis van een zorgovereenkomst. Voor de Wlz gelden maximumtarieven (in 2026: € 26,98 per uur voor informele zorgverleners zoals familie, tot € 84,99 voor formele zorgverleners). Voor de Wmo stelt elke gemeente eigen tarieven vast.
Is de eigen bijdrage voor de Wmo inkomensafhankelijk?
Nee. Sinds de invoering van het abonnementstarief betaalt vrijwel iedereen hetzelfde vaste bedrag per maand, in 2026 maximaal € 21,80, ongeacht inkomen, vermogen of het aantal uren hulp. Gemeenten mogen de bijdrage wel verlagen, bijvoorbeeld voor huishoudens met een laag inkomen, en voor sommige voorzieningen geldt de bijdrage niet. Let op: dit geldt voor de Wmo. De eigen bijdrage voor de Wlz werkt anders en hangt wél af van inkomen en vermogen.
Wat kost gezelschap aan huis?
Voor vast gezelschap aan huis, iemand die komt voor de koffie, een wandeling en de aanspraak, betaal je particulier meestal € 33 tot € 45 per uur. Een vast ritme van bijvoorbeeld drie uur per week komt daarmee op € 396 tot € 540 per maand. Er bestaan ook gratis alternatieven: bezoekvrijwilligers via organisaties als De Zonnebloem of Humanitas. Die zijn waardevol, maar je hebt minder invloed op wie er komt en hoe vaak.
Bronnen
De bedragen en regels in dit artikel zijn gecontroleerd bij de volgende bronnen (geraadpleegd augustus 2026):
- Rijksoverheid, Eigen bijdrage Wmo (maximaal € 21,80 per maand in 2026)
- CAK, Eigen bijdrage Wmo 2026
- Rijksoverheid, Ondersteuning aanvragen via de Wmo (onderzoek binnen 6 weken, besluit binnen 2 weken na de aanvraag)
- Regelhulp, Pgb vanuit de Wlz (trekkingsrecht via de SVB)
- Zilveren Kruis Zorgkantoor, Pgb in 2026 (maximumtarieven € 26,98 informeel, € 84,99 formeel)
- Per Saldo, Pgb-tarieven (Wmo-tarieven verschillen per gemeente)
- Regelhulp, Begeleiding in het dagelijks leven
